Innerlijk kind: wat het is en waarom elke man er een heeft

Je bent volwassen. Je betaalt je rekeningen, je draagt verantwoordelijkheid, je houdt de boel draaiende. En toch: één opmerking van je partner, één zucht van je leidinggevende, en er gebeurt iets in je dat groter is dan de situatie. Je ontploft, je klapt dicht of je gaat nog harder je best doen. Dat is zelden de man van nu. Dat is de jongen van toen.

Het korte antwoord

Je innerlijk kind is het deel van jou dat gevormd is in je jeugd: de ervaringen, overtuigingen en overlevingsstrategieën van de jongen die je was. Zolang je hem negeert, stuurt hij je reacties vanuit de coulissen. Innerlijk kind werk betekent dat contact herstellen, zodat jij weer aan het stuur zit.

Wat is je innerlijk kind precies?

Het innerlijk kind is geen apart wezen dat ergens in je buik woont. Het is een verzamelnaam voor alles wat je als jongen hebt geleerd over jezelf en de wereld, voordat je oud genoeg was om er iets van te vinden. Welke emoties welkom waren en welke niet. Of fouten maken mocht. Of er iemand kwam als je huilde.

Die lessen zitten er nog steeds. Alleen heten ze nu reflexen. De jongen die leerde dat boosheid gevaarlijk was, is de man die vandaag conflicten vermijdt. De jongen die alleen aandacht kreeg met een goed rapport, is de man die nu geen vrije zaterdag kan verdragen.

Geen zweverig concept, maar een werkmodel

De term komt uit de psychologie en duikt op bij onder anderen Carl Jung en in de transactionele analyse. Je hoeft er niks bij te geloven: het is simpelweg een bruikbare manier om te snappen waarom je doet wat je doet. Vooral op de momenten dat je gedrag je eigen logica tart.

Hoe je merkt dat de jongen aan het stuur zit

Een paar signalen die we bij vrijwel elke man tegenkomen:

• Je ontploft om iets kleins. De vaatwasser verkeerd ingeruimd en jij staat te trillen. Zoveel lading komt zelden uit het nu.

• Je klapt dicht bij kritiek. Eén verkeerde opmerking en je bent dagen op afstand. Er wordt een oude snaar geraakt, en die galmt langer na dan de opmerking zelf.

• Rust voelt als luiheid. Stilzitten geeft onrust, dus je vult elk gat in je agenda. Ooit was druk zijn de manier om goedkeuring te verdienen.

• Je voelt je snel afgewezen. Een niet beantwoorde app kan genoeg zijn. De jongen die erbij wilde horen, telt nog steeds mee.

• Spelen kun je niet meer. Alles moet ergens toe leiden. Plezier zonder doel voelt als verspilde tijd.

Herken je vooral dat eerste punt? In ons artikel over je korte lontje lees je waar die snelle boosheid echt vandaan komt.

Waar die patronen vandaan komen

Innerlijk kind werk is geen schuldzoektocht richting je ouders. De meeste vaders en moeders deden wat ze konden met wat ze hadden. Maar als jongen trok jij conclusies uit wat er gebeurde: ik moet sterk zijn, ik moet presteren, mijn gevoel doet er niet toe. Conclusies van een kind, getrokken met de logica van een kind. En niemand heeft ze ooit herroepen.

Voor veel mannen speelt de relatie met hun vader hierin een hoofdrol. Daarover schreven we een apart artikel: de vaderwond.

Innerlijk kind helen: hoe begin je?

Helen is een groot woord voor iets dat vooral neerkomt op contact herstellen. Zo pak je het aan:

• Erken dat hij bestaat. Merk op wanneer je reactie groter is dan de situatie. Dat is het moment om te vragen: hoe oud voel ik me nu eigenlijk?

• Zoek hem bewust op. In een geleide fantasie meditatie ga je onder begeleiding terug naar de jongen van toen en geef je hem wat hij destijds nodig had.

• Laat hem spelen. Stoeien, rennen, lachen zonder reden. Het klinkt simpel en dat is het ook. Juist daarom werkt het.

• Doe het niet alleen. In een groep mannen die hetzelfde werk doen, gaat het sneller en dieper dan in je eentje op de bank.

Bij Broederschap doen we dit werk onder andere met geleide fantasie meditatie en spelen, twee werkvormen die op onze livedagen en het mannenweekend terugkomen.

Veelgestelde vragen

Is innerlijk kind werk niet zweverig?

Dat hangt af van wie het begeleidt. Bij Broederschap houden we het nuchter: geen wierook, geen gefluister, wel gerichte oefeningen met een duidelijk doel. Het resultaat is concreet: minder ontploffen, minder dichtklappen, meer rust.

Wat is het verschil met therapie?

Therapie is behandeling bij een professional, vaak gericht op een diagnose. Innerlijk kind werk zoals wij het doen is persoonlijke ontwikkeling in groepsverband. Het een sluit het ander niet uit, en bij zware klachten is een therapeut de juiste eerste stap.

Hoe lang duurt het voordat je iets merkt?

Eerlijk antwoord: dat verschilt. Sommige mannen raken in één sessie iets aan waar ze jaren omheen liepen, bij anderen groeit het besef langzaam. Wat we wel zien: wie eenmaal de link legt tussen zijn reacties van nu en de jongen van toen, kan het niet meer ontzien.

Kan ik hier zelf mee aan de slag?

Deels. Opmerken wanneer de jongen aan het stuur zit, kan elke dag. Maar de diepere lagen bereik je zelden alleen: daar heb je een setting voor nodig waarin je je veilig genoeg voelt om de controle los te laten. Precies dat bieden we bij Broederschap.

Conclusie: de jongen gaat niet weg

Je innerlijk kind verdwijnt niet door hem te negeren. Hij wordt alleen luider, op momenten dat het je slecht uitkomt. Het goede nieuws: hij vraagt geen jaren therapie. Hij vraagt erkenning, ruimte en af en toe een potje spelen.

Wil je dit werk een keer meemaken? Kom naar een livedag of kijk in de agenda wat er binnenkort op het programma staat. Je hoeft het niet alleen te doen.