Vaktherapie
In het kort
In de zorg is vaktherapie een behandeling waarin je doet in plaats van alleen praat: tekenen, bewegen, spelen, muziek maken. Broederschap gebruikt zulke vormen als werkvorm met de hele groep, niet als behandeling.
Wat is vaktherapie?
Vaktherapie is in Nederland de verzamelnaam voor een groep therapeutische beroepen: beeldende therapie, dans- en bewegingstherapie, dramatherapie, muziektherapie, psychomotorische (kinder)therapie en speltherapie. Vaktherapeuten behandelen mensen met psychische en psychosociale klachten. Wie een erkende opleiding heeft afgerond en aan de eisen voor werkervaring en nascholing voldoet, kan zich inschrijven in het Kwaliteitsregister Vaktherapie, en de beroepsverenigingen werken samen in de Federatie Vaktherapeutische Beroepen.
Die beroepen werken allemaal via een middel: je tekent, beweegt, speelt een rol of maakt muziek, en wat daarin gebeurt, is het materiaal.
Broederschap is geen zorg. Het leent vormen uit de vaktherapie als werkvorm, altijd met de hele groep en zonder externe therapeut. Een behandeling is het niet.
Hoe dat eruitziet
Je zit niet een uur tegenover iemand aan een tafel. Je doet een oefening, en een houding die je niet los krijgt, een zin die blijft hangen of een beeld dat opkomt: daar wordt mee verder gewerkt, terwijl de rest van de mannen erbij is.
Waarom vaktherapie?
Je tekent iets en ziet pas op papier wat je bedoelde. Een verhaal dat je al tien keer verteld hebt, doet dat zelden: dat ken je, en het verrast je niet meer.
Zo'n tekening is geen theorie meer. Er ligt iets op tafel waar je naar kunt wijzen, en daar valt iets mee te doen.
De groep doet daarin mee. Een man die iets laat zien waar hij zich voor schaamt, merkt in dezelfde minuut dat niemand wegkijkt.
Verwante werkvormen zijn lichaamswerk, waarin je lijf het startpunt is, en schaduwwerk, waarin je kijkt naar kanten van jezelf die je hebt weggestopt.
Hoe Broederschap vaktherapie inzet
Bij Broederschap zijn het geen losse sessies en geen traject: de vormen zitten in de oefeningen die je met de hele groep doet.
Een voorbeeld is het tekenen met wasco bij De Burn. Je tekent de overtuiging die je klein houdt en bespreekt de tekening daarna met een paar andere mannen.
Wat zegt de wetenschap over vaktherapie?
Hoeveel onderzoek er naar vaktherapie is, verschilt per vorm en per klacht. Voor muziektherapie bij depressie vond een Cochrane-overzicht negen studies met samen 421 deelnemers: muziektherapie bovenop de gewone behandeling ging op korte termijn samen met minder depressieve klachten, met bewijs van matige zekerheid.
Voor andere vormen en klachten is het dunner. Een systematisch overzicht van beeldende therapie bij angst vond maar drie gecontroleerde studies, met samen 162 deelnemers, en alle drie met een hoog risico op vertekening; de onderzoekers concluderen dat het effect nauwelijks is onderzocht. Een medische richtlijn voor lichamelijke klachten zonder duidelijke medische verklaring vond geen studies naar vaktherapie die aan de eisen voldeden. De aanbeveling daar rust vooral op de ervaring van behandelaars en patiënten.
Dat gaat dan nog over vaktherapie als behandeling, door een vaktherapeut. Broederschap gebruikt vormen uit de vaktherapie buiten de zorg, in een groep en zonder behandeldoel. Onderzoek naar zo'n opzet kennen we niet. Wat het je oplevert, kunnen we dus niet met cijfers onderbouwen; we kunnen alleen beschrijven wat er gebeurt.
Voor wie is vaktherapie (niet) geschikt?
Bij deze werkvormen laat je iets zien met de groep erbij: een tekening, een houding, een zin. Dat is lichamelijk meestal niet zwaar, maar het kan oude gevoelens en schaamte raken.
Heb je psychische klachten waarvoor je nog geen hulp hebt, ga dan eerst naar je huisarts. Die bekijkt met je welke hulp past.
Ben je in behandeling bij een psycholoog, psychiater of vaktherapeut, overleg dan vooraf met je behandelaar.
Zit je in een crisis, dan is een groep bij Broederschap niet de plek. Neem contact op met je huisarts of de huisartsenpost.
Denk je aan zelfdoding, praat er dan meteen over: bel gratis 113 of chat via 113.nl.
Twijfel je, zeg het bij je aanmelding of tegen een begeleider voordat je begint. Wat je in de groep doet, komt naast hulp van je huisarts of psycholoog en neemt die niet over.
Veelgestelde vragen over vaktherapie
Is vaktherapie bij Broederschap hetzelfde als vaktherapie in de zorg?
Nee. Vaktherapie in de zorg is een behandeling door een vaktherapeut, voor mensen met psychische klachten. Bij Broederschap gebruik je vormen uit de vaktherapie als werkvorm met de hele groep.
Word ik dan apart genomen voor een sessie?
Wie begeleidt dit, en heeft die daar een opleiding voor?
Ik loop al bij een therapeut. Botst dat?
Heb ik hier ervaring voor nodig?
Waar ervaar je dit bij Broederschap?
Elke werkvorm komt terug in ons aanbod. Kies de stap die bij je past.
Ontdek ook deze werkvormen
Alle werkvormen van Broederschap versterken elkaar. Lees verder:
Bronnen & literatuurlijst
Dit artikel is gebaseerd op de volgende bronnen:
Gerelateerde werkvormen:
STAP IN
Je plek rond het vuur staat klaar
Alle werkvormen van Broederschap hebben één ding gemeen: ze werken via het lijf. Stress, spanning en oude emoties slaan op in je lichaam. Daarom beginnen we daar, met adem, beweging, warmte, kou en stilte. Praten komt daarna vanzelf, en dan gaat het ineens ergens over.
De vormen versterken elkaar. Ademwerk maakt los wat vastzit, lichaamswerk leert je voelen wat er speelt, stilte laat het landen en in de mannencirkel krijgt het woorden. De sauna laat alles zakken, de kou brengt je terug in het moment. Alles grijpt in elkaar tot één doorlopende ervaring.
Zo kies je waar je begint
Twijfel je? Begin gratis met een online mannencirkel. Wil je meerdere werkvormen op één dag ervaren, kom dan naar een livedag. Klaar voor de volle ervaring? Dan is het mannenweekend je volgende stap, met de Quest als meest radicale traject. Alle actuele data vind je in de agenda.