Wheel of Consent
In het kort
Een oefening in tweetallen over geven en ontvangen. Meedoen is vrijwillig en je blijft aangekleed. Je vraagt om wat je wilt en zegt hardop ja of nee.
Wat is de Wheel of Consent?
De Wheel of Consent is een model over geven en ontvangen, met een oefening in tweetallen. Twee mannen vragen elkaar om de beurt wat ze willen, zeggen daar hardop ja of nee op en doen alleen wat ze allebei met een ja hebben afgesproken. Bij Broederschap blijf je daarbij aangekleed en valt alles wat seksueel is buiten de oefening. Meedoen is elke ronde opnieuw een keuze, en stoppen kan altijd.
Het model draait om twee vragen die in het dagelijks leven door elkaar lopen: wie doet er iets, en voor wie is het? Leg jij een man een hand op zijn schouder, dan doe jij iets. Maar is het voor hem, omdat hij erom vroeg, of voor jou, omdat jij het fijn vindt?
Uit die twee vragen komen vier rollen:
Je doet iets voor de ander: hij vraagt erom en jij geeft het.
Je doet iets voor jezelf: je vraagt of je iets mag doen, omdat jij het wilt.
De ander doet iets voor jou: je vraagt om wat jij wilt en ontvangt het.
De ander doet iets voor zichzelf: jij staat het toe, binnen je eigen grenzen.
In het Engels heten die rollen serve, take, accept en allow.
Een ronde begint met een vraag, bijvoorbeeld: "Mag ik een hand op je schouder leggen?" Je voelt even na voordat je antwoordt. Wil je die hand daar, of zeg je ja omdat nee zeggen gedoe lijkt?
Wat je ontdekt, gaat zelden over die hand. Je ziet je eigen reflex: pleasen, invullen voor een ander, ja zeggen om ervan af te zijn.
Waar het model vandaan komt
De Amerikaanse Betty Martin, van huis uit chiropractor, ontwikkelde het model. Ze bouwde het op het Three-Minute Game van Harry Faddis, een spel waarin twee mensen elkaar om de beurt twee vragen stellen: wat wil je dat ik drie minuten bij jou doe, en wat wil je drie minuten bij mij doen? Samen met Robyn Dalzen schreef ze er het boek The Art of Receiving and Giving over.
Wie de oefening leert, doet dat meestal met aanraking. Volgens Martin geldt het model net zo goed buiten aanraking: overal waar iemand iets doet en het voor een van beiden is.
Waarom de Wheel of Consent?
Toestemming klinkt als een onderwerp voor iemand anders, tot je optelt hoe vaak je meebeweegt. De collega die om kwart over vijf vraagt of je "even" meekijkt. Het telefoontje van je zwager dat je opneemt terwijl je net aan tafel zit. De arm om je schouder die je laat liggen, ook als je hem er liever niet had.
In de oefening haal je dat meebewegen uit elkaar. Martin beschrijft twee kanten: als je geeft, weet je waar je grens ligt; als je ontvangt, merk je wat je wilt en vraag je erom. Dat tweede is lastiger als er een man tegenover je zit die wacht op wat jij van hem wilt.
En je zegt nee tegen een man die je aardig vindt. Hij knikt, en jullie gaan door met de volgende vraag.
De man tegenover je zegt net zo goed ja en nee, en ook hij oefent een nee aan te horen zonder het persoonlijk te nemen.
Dezelfde spanning, zonder dat er iets gedaan wordt, kom je tegen bij langdurig oogcontact.
Hoe Broederschap de Wheel of Consent inzet
Bij Broederschap doe je de Wheel of Consent in tweetallen, met een begeleider erbij. Je oefent er hardop mee vragen om wat je wilt, en eerlijk ja of nee zeggen op wat een ander vraagt.
Aanraking tussen mannen gaat vaak zonder vraag, zoals een klap op je rug na een wedstrijd. Je krijgt het, je vraagt er niet om en je weigert het ook niet. In deze oefening vraag je het eerst, of zeg je nee, en de man tegenover je doet hetzelfde.
Hoe het nee zeggen buiten de oefening uitpakt, op je werk of thuis, staat in het artikel over grenzen aangeven.
Voor wie is de Wheel of Consent (niet) geschikt?
De Wheel of Consent werkt met vragen over aanraking, en aanraking kan meer oproepen dan je verwacht. Heb je nare ervaringen met aanraking of met grenzen die over zijn gegaan, bespreek dan vooraf met je begeleider of en hoe je meedoet. Ben je in behandeling, overleg het dan ook met je behandelaar.
Heb je pijn of een blessure, zeg dat voordat de ronde begint, zodat de man tegenover je weet wat niet kan. Zit je niet lekker bij de man tegenover je, zeg het dan tegen de begeleider.
Stoppen mag elke ronde. Blijft er na afloop iets hangen, bespreek het dan met je begeleider of je huisarts.
Veelgestelde vragen over de Wheel of Consent
Moet ik andere mannen aanraken tijdens deze oefening?
Nee. Elke ronde begint met een vraag, en je zegt ja of nee. Een nee is net zo goed meedoen als een ja, en een verzoek hoeft ook geen aanraking te zijn.
Is de Wheel of Consent iets seksueels?
Wat als ik geen nee durf te zeggen?
Moet ik uitleggen waarom ik nee zeg?
Heb ik hier ervaring voor nodig?
Waar ervaar je dit bij Broederschap?
Elke werkvorm komt terug in ons aanbod. Kies de stap die bij je past.
Ontdek ook deze werkvormen
Alle werkvormen van Broederschap versterken elkaar. Lees verder:
Bronnen & literatuurlijst
Martin, B. The Wheel. wheelofconsent.org/wheel
Dr. Betty Martin: On the Wheel of Consent, CIIS Public Programs (podcast). ciis.edu
Betty Martin on the language of consent (transcript), For The Wild. forthewild.world
Martin, B. & Dalzen, R. (2021). The Art of Receiving and Giving: The Wheel of Consent. wheelofconsent.org/thebook; boekbeschrijving: goodreads.com
Gerelateerde werkvormen:
STAP IN
Je plek rond het vuur staat klaar
Alle werkvormen van Broederschap hebben één ding gemeen: ze werken via het lijf. Stress, spanning en oude emoties slaan op in je lichaam. Daarom beginnen we daar, met adem, beweging, warmte, kou en stilte. Praten komt daarna vanzelf, en dan gaat het ineens ergens over.
De vormen versterken elkaar. Ademwerk maakt los wat vastzit, lichaamswerk leert je voelen wat er speelt, stilte laat het landen en in de mannencirkel krijgt het woorden. De sauna laat alles zakken, de kou brengt je terug in het moment. Alles grijpt in elkaar tot één doorlopende ervaring.
Zo kies je waar je begint
Twijfel je? Begin gratis met een online mannencirkel. Wil je meerdere werkvormen op één dag ervaren, kom dan naar een livedag. Klaar voor de volle ervaring? Dan is het mannenweekend je volgende stap, met de Quest als meest radicale traject. Alle actuele data vind je in de agenda.